Almanya’daki Sağlık Sigortası Sistemi

Almanya’da hastalık sigortası

AlmanyaYasal Hastalık SigortasıÖzel Hastalık Sigortasında Öğrencileri Yabancı işçiYabancı bilim insanlarıSığınmacıStajyerler / Çocuk bakıcılarıIpuçları / Linkler

Alman Hastalık Sigortası Sisteminin özellikleri

Alman hastalık sigortası, yasal hastalık sigortası (GKV/YHS) ve özel hastalık sigortası (PKV/ÖHS) olmak üzere ikili bir karaktere sahiptir. GKV/YHS herkes tarafından erişilebilir iken, özel sağlık sigortası için belirli koşullar geçerlidir.

Avrupa Ekonomik Alanına¹ (EWR/AEA) dahil devletlerin yurttaşları ve kendileri ile sosyal güvenlik anlaşması² yapılmış ülkelerin yurttaşları, anavatanlarındaki hastalık sigortasında sigortalı kalabilirler. Almanya’ya kıyasla, diğer ülkelerin sigorta hizmetleri/ödemeleri önemli ölçüde farklılık gösterebilir. Bu nedenle sigorta edilecek kişinden mali katkı veya bir ek sigorta istenebilir.

Yasal Hastalık Sigortası (GKV/YHS) ve dayanışma ilkesi

Yasal Hastalık Sigortası primlerinin miktarı sigortalının gelirine bağlıdır. Primlerin belirlenmesinde toplam brüt gelir esas alınır ve bundan yüzde 14,6’lık standart bir prim (2019 itibariyle) alınır. Bu miktarı sigortalı ve işveren yarı yarıya yüzde 7,3’lük oranlarda öder. Ayrıca her hastalık sigortası sadece çalışanın ödeyeceği ek bir prim talep eder. Gelir eşiği (2019: ayda 4.537,50 Avro) aşıldığında, prim hesaplamasında bu fazla gelir bir rol oynamaz. Yasal Hastalık Sigortasında çocuklar ve anne/babalar bir aile sigortası üzerinden ücretsiz olarak birlikte sigortalanabilir.

Bazı kişilerin bir Yasal Hastalık Sigortası üyesi olma zorunluluğu vardır. Örneğin aşağıdakiler bu gruba girer:

Hizmetliler (brüt gelirleri zorunlu sigorta limiti altında olanlar)

Emekliler (sigorta öncesi süre dolduğunda)

İşsizlik parası I alanlar

Yasal Hastalık Sigortası DanışmanYasal Hastalık Sigortası ListeYasal Hastalık Sigortası TestYasal Hastalık Sigortası Karşılaştırma

Özel Hastalık Sigortasında bireysel ödemeler (PKV/ÖHS)

Herkes Özel Hastalık Sigortasına (PKV/ÖHS) üye olamaz. Brüt gelirleri zorunlu sigorta limitini aşan işçiler (2019: ayda 5.062,50 €) PKV/ÖHS’de sigortalanabilir. İlgili kişiler verecekleri bir dilekçe ile sigorta yükümlülüğünden muaf tutulmalarını sağlamak zorundadır. Genellikle hastalık sigortaları, Almanya’da minimum bir daimi ikamet süresi talep etmektedir. Yabancı uyruklu sigortalılar, uzun vadeli bir sigorta süresini belgelemek zorundadır. Birçok özel hastalık sigortası şirketi, bu gruba ihtiyaçlara ve ikamet süresine uyarlanmış özel tarifeler sunmaktadır.

Özel hastalık sigortasına başvuru yapıldığında, ilgili kişiye sağlık durumu hakkında ayrıntılı sorular yöneltilir (sağlık kontrolü). Sigortalı kişi ülkesine döndüğünde Alman sigorta kapsamı sona erer.

Aşağıdaki gruplar genellikle özel sigortalıdır:

Hizmetliler (brüt gelirleri zorunlu sigorta limitini aşan kişiler)

Devlet memurları

Serbest çalışanlar ve serbest meslek sahipleri

Özel hastalık sigortası primleri, gelirden bağımsız olarak ilgili kişinin sağlık durumuna, yaşına ve verilen hizmetin kapsamına göre belirlenir. Primler, her sigortalıya özel olarak belirlenir.

Özel sağlık sigortası tarafından sunulan hizmetler/ödemeler yelpazesi, yasal düzenlemelere tabi değildir ve yasal hastalık sigortalarından çok daha kapsamlıdır. Ayrıca sunulan hizmetler/ödemeler, sigortalıya özel olarak uyarlanabilir. Her türlü tedavi masrafını, sigortalı önce kendisi öder. Sigorta kurumu, bu meblağı bir fatura ibrazı karşılığında sigortalıya iade eder (masraf geri ödeme ilkesi).

Tamamlayıcı (ek) sigortalar

Tamamlayıcı sigortalar, hastalık sigortası hizmet açıklarını kapatma işlevi görür. Bu sigorta sözleşmesi, özel bir sigorta şirketinde gelirden bağımsız olarak yapılır. Önemli tamamlayıcı sigortalar, örneğin tamamlayıcı bakım sigortası, tamamlayıcı diş bakımı sigortası veya tamamlayıcı hastane hizmetleri sigortasıdır.

Özel Hastalık Sigortasında DanışmanÖzel Hastalık Sigortasında DeğişimDiş Sigortası DanışmanÖzel Hastalık Sigortasında TestSağlık Sigortası DanışmanDiş Sigortası Test

Almanya’daki yabancı öğrenciler için sağlık sigortası

Anavatanda hastalık sigortas

Almanya’da sigorta olanakları

Ek koşullar

Yasal hastalık sigortası

Bir yasal hastalık sigortasında

kabul

Anavatandaki bir hastalık sigortasının European Health Insurance Card/Avrupa Sağlık Sigortası Kartı (EHIC/ASSK)

Özel hastalık sigortası

Özel hastalık sigortası

Anavatandaki sigortanın onayı; ödemelerin ve ilaç giderlerinin kendi hastalık sigortası tarafından yapılması/karşılanması

Hastalık sigortası yok

Yasal veya özel hastalık sigorta

30 yaşından itibaren sadece özel sigorta mümkündür

Dikkat: Almanya’da özel sigortalı olan, fakat henüz 30 yaşını doldurmamış yabancı uyruklu öğrenciler, kayıt yaptırabilmek için genellikle yasal hastalık sigortasından muaf olduklarının gösteren bir belgeye ihtiyaç duyarlar. Bundan sonra, öğrenim görme süresi içinde yasal hastalık sigortasına kabul artık mümkün değildir.

Yabancı uyruklu öğrenciler için sigorta

Hastalık sigortası primi

Bakım sigortası primi

Toplam prim

Çocuğu olmayan öğrenciler (23 yaşından itibaren)

76,04

Avro*

24,55 Avro**

100,59 Avro*

23 yaşına kadar veya çocuğu olan öğrencile

76,04

Avro*

22,69 Avro**

98,73 Avro*

*Yabancı uyruklu öğrenciler için yasal sigorta primleri tüm hastalık sigortası kurumlarında aynıdır. Buna, ilgili hastalık sigortasının bireysel ek primi eklenir. **Bakım sigortası primleri, çocuğu olan öğrenciler için %3,05, çocuğu olmayan 23 yaşın üstündeki öğrenciler için yüzde 3,30’dir.

Yabancı uyruklu öğrenciler, öğrenime başlamadan önce yetkili öğrenci servisine veya yabancı uyruklu öğrencilere hizmet veren öğrenci işlerine (uluslar arası ofis) danışmalıdır.

Almanya’da çalışma –
Yabancı işçiler için hastalık sigortası

Geçerli genel kural şudur: Bir işçi, çalıştığı ülkede sosyal sigortalıdır. Kısa süreli bir ikamet söz konusu olsa bile, bir Alman hastalık sigortasında sigortalı olmak gereklidir.

AB yurttaşları için hastalık sigortası koruması

Avrupa Ekonomik Alanına¹ (EWR/AEA) üye ülkelerden veya Almanya ile sosyal güvenlik anlaşması² yapmış ülkelerden gelen yabancı işçilerin, hizmetli veya serbest çalışan olmalarından bağımsız olarak, Almanya’da hastalık sigortası yaptırmaları gerekir. Bu kural, çalışan kişi başka bir üye ülkede ikamet ediyor olsa veya işverenin merkezi başka bir üye ülkede ise de geçerlidir. Ancak sadece iki istisna vardır:

1
Bir kişi aynı anda üye bir ülkede işçi olarak ve diğer bir üye ülkede serbest çalışıyorsa, bu kişinin her iki ülkede de sosyal sigortalı olması mümkündür

2
Sınırlı bir süre için yurt dışına gönderilme (maksimum 12 ay) -> Anavatanda hastalık sigortası (bunun için E 101 formu gereklidir)

AB yurttaşı olmayanlar için hastalık sigortası koruması

AB dışından gelen çalışanlar, ikamet süresinden bağımsız olarak, çalışma izinlerinin yanında belirli bir ikamet iznine sahipseler, Alman hastalık sigortası yükümlülüğüne tabidirler. Üçüncü ülkelerin yurttaşları, bu sigorta işlemi için Almanya yurt dışı temsilciliklerine veya Almanya’daki herhangi bir yabancılar dairesine başvurabilirler.

Almanya’da çalışma ve araştırma –
Yabancı işçiler ve yabancı bilim insanları için hastalık sigortası

Yabancı bilim insanları için düzenlemeler

zorunluluktur. Bu nedenle üçüncü ülkelerden gelecek olanların yola çıkmadan önce sigorta olanakları hakkına bilgi almaları gerekir: Oturma izni ancak bir hastalık sigortası belgesi sunulduğunda verilir. 

Gelinen ülke/İkamet türü

Hastalık sigortasına ilişkin yasal düzenlemeler

Avrupa Ekonomik Alanına¹ (EWR/AEA) dahil ülkelerden veya kendileri ile sosyal güvenlik anlaşması² yapılmış ülkelerden gelen konuk bilim insanları

Anavatandaki hastalık sigortası Almanya’da da geçerlidir (European Health Insurance Card/Avrupa Sağlık Sigortası Kartı). Anavatandaki hastalık sigortasından veya sosyal güvenlik kurumundan alınacak 1 veya 101 numaralı form gereklidir

Almanya’da ikamet eden yabancı bilim insanları (uzun süreli ikametlerde)

Almanya’da lisanslı bir sigorta kurumunda hastalık sigortası yaptırma yükümlülüğü
Anavatanda mevcut hastalık sigortası, Almanya’daki ikamet süresi için adaylık tarifesine dönüştürülebilir

İş akdi bulunan yabancı bilim insanları

Yasal veya özel hastalık sigortasında Alman hastalık sigortası yükümlülüğü gereklidir

Burs alan yabancı bilim insanları

Sadece özel hasatlık sigortası mümkündür

Almanya’daki göçmenler için hastalık sigortası

Almanya’ya göç etmek ve dolayısı ile sürekli ikamet etme hakkı almak isteyen kişiler, hastalık sigortası yaptırmak zorundadır. Aksi takdirde kendilerine Alman vizesi verilmez.

AB yurttaşlarının ikamet hakkı

Prensip olarak, Avrupa Birliğine üye bir ülkenin yurttaşları, çalışmıyor olsalar da herhangi bir AB ülkesinde yaşama hakkına sahiptir. Ancak bu ikamet hakkı iki koşula bağlıdır:

1
Göçmenler, göç ettikleri AB ülkesinde yaşamlarını sürdürebilecek yeterli „geçim kaynağına“ sahip olduklarını belgelemek zorundadır

2
„Yeni“ AB ülkesinde bir hastalık sigortası yaptırmak

AB üyesi olmayan ülkelerin yurttaşlarına ilişkin düzenlemeler

Almanya’ya girebilmek için bir vizeye ihtiyaç duyan yabancı ülke göçmenleri, Almanya’ya girişte hastalık sigortasına sahip olduklarını belgelemek zorundadırlar. Göçmenin çalışıyor veya çalışmıyor olmasına bağlı olarak, hem yasal hem de özel hastalık sigortası için farklı koşullar geçerlidir.

Almanya’daki sığınmacılar için özel düzenlemeler

Ülkelerinde siyasal veya başka nedenlerle soruşturmaya tabi tutulan kişilerin Almanya’da özel bir statüsü vardır. Prensip olarak sığınma talep eden kişiler, yasal hastalık sigortası üzerinden sigorta edilmez. Bu kişiler, hastalık durumunda Sığınmacılar İçin Sosyal Yardım Yasası (AsylbLG) uyarınca hizmet hakkına sahiptirler. İkamet statüsüne ve süresine bağlı olarak, yasa gereği farklı ödeme seviyeleri geçerlidir.

§ 4 AsylbLG uyarınca haklar şunları içerir:

Akut hastalıklarda: Bandajlar ve ilaçların sağlanması dahil tıbbi tedavi ve iyileştirmeye yönelik diğer hizmetler

Hemşirelik ve tıbbi bakım; bunlara ebelik hizmetleri ve hamileler ve loğusalara yönelik ilaç ve bandajlar dahildir

Tıbbi taramalar ve aşılar

Öğrenciler, stajyerler ve çocuk bakıcıları için Alman Hastalık Sigortası

Zorunlu sigorta limiti

Değişim öğrencileri, yabancı stajyerler ve Almanya’da işe başlayan çocuk bakıcıları, ikametleri süresince geçerli olan hastalık ve kaza sigortasını belgelemek zorundadır. Yabancı stajyerler ve çocuk bakıcıları, sadece ayda 450 Euro üzerinde kazandıkları takdirde sigorta yaptırmakla yükümlüdür. Fakat bu kişiler, Avrupa Ekonomik Alanından1 (EWR/AEA) ve kendileri ile sosyal güvenlik anlaşması2 yapılmış ülkelerden gelen yabancı konuklara ve ziyaretçilere uygun özel ihtiyaçları karşılayan özel hastalık sigortası yaptırabilirler.

Anavatanda mı, Almanya’da mı hastalık sigortası?

Avrupa Ekonomik Alanından¹ (EWR/AEA) gelen ziyaretçiler, Avrupa Hastalık Sigortası Kartı (EHIC/ASSK) ile Almanya’da tedavi görebilirler. İlgili kişilerin anavatanları Almanya ile hastalık sigortası mevzuatı dahil sosyal güvenlik anlaşması2 yapmışsa, belirli durumlarda Almanya’da hizmet alma talebinde bulunabilirler. Bu hizmetlerin kapsamı ilgili anlaşma ile belirlenir. İlgili kişilerin anavatanı Avrupa Ekonomik Alanında1 (EWR/AEA) değilse ve sosyal güvenlik alanında² bir anlaşma yoksa, bu kişiler özel hastalık sigortası yaptırmak zorundadır. Çocuk bakıcılarında özel hastalık sigortası ve kaza sigortası giderleri bakıcının yanlarında kaldığı aile tarafından karşılanır.

Çocuk bakıcıları için yaş sınırlaması:

Genel kural olarak: 18 ile 27 yaşları arası

Vize başvurusu için: 18 ile 26 yaşları arası

AB üyesi olmayan ülkelerden gelenler için: 18 ile 24 yaşları arası

Maksimum sigorta süresi: 12 ay

Kişilerin yurt dışında ikamet etmeye başlamadan önce kendi ülkelerinde veya kalacakları ülkede bu konu hakkında bilgi edinmelerinde yarar vardır. Bu bilgiler örneğin yetkili yurt dışı temsilciklerinden, yetkili yabancılar dairesinden veya özel olarak sigorta şirketlerinden alınabilir.

Dikkat : Tarifeler ve hizmetler, hizmeti veren kuruma göre değişir – Bu nedenle fiyatlar ve hizmetler önceden ayrıntılı biçimde kontrol edilmelidir. Ayrıca bir iş ve gezi programı çerçevesinde kısa süreliğine Almanya’da kalacak kişiler için özel tarifeler vardır.

Almanya’daki yabancılar için yararlı ipuçları

Acil durumda ne yapmalı? Acil bir durumda tıbbi yardım gerektiğinde kime başvurmanın gerektiğini ve bu yardıma nasıl ulaşılacağını bilmek önemlidir.

1. Acil durumlarda kullanılabilecek önemli telefon numaraları

Tıbbi bir tedavinin hızla ve doğrudan yapılabilmesini sağlamak için veya başka acil durumlarda aşağıdaki telefon numaraları gereklidir:

112 → Acil hekim/ ambulans ve/veya itfaiye (bütün Avrupa’da geçerlidir)
110 → Polis (Tüm acil durum telefonları ücretsiz olarak aranabilir).

2. Nöbetçi hekim servisi

Çalışma saatleri dışında tıbbi yardım alma olanakları:

  • 116117 → Yasal Sağlık Sigortası Hekimleri Birliği
  • Devlet hastanesi acil servis bölümüne veya yöredeki üniversite kliniğine acil kabul

Eğitim kurumları

Adres

Dışişleri Bakanlığı

www.auswaertiges-amt.de

Federal Göç ve Mülteci Dairesi

www.bamf.de

Yabancılar Federal Komisyonu

www.bundes­auslaender­beauftragte.de

Ulusal Mülteci Konseyleri

www.fluechtlingsrat.de

Alman Akademik Değişim Servisi (DAAD/AKDS)

www.daad.de

Alman Öğrenci Birliği (DSW/AÖB) e.V.

www.internationale-studierende.de

Rektörler Konferansı Teşvik Vakfı

www.hochschul­kompass.de

Eyaletler Eğitim Bakanları Daimi Konferansı
Sekretaryası / Yabancı Eğitim Merkezi Ofisi

www.anabin.kmk.org

Goethe Enstitüsü e. V.

www.goethe.de

Akademik Çalışma Hazırlama ve
Test Geliştirme Derneği e. V. / TestDaF Enstitüsü

www.testdaf.de

Federal Eğitim ve Araştırma Bakanlığı

www.bmbf.de

Federal Sigorta Dairesi

www.bundes­versicherungs­amt.de

Politik Eğitim Federal Bürosu (bpb/peb)

www.bpb.de

Alman Hastalık Sigortası İrtibat Merkezi –
Yurt dışı (DVKA)

www.dvka.de

Sağlık kurumları

Adres

Federal Sağlık Bakanlığı (BMG/FSB)

www.bundes­gesundheits­ministerium.de

Federal Sağlık Eğitimi Merkezi (BZgA)

www.bzga.de

Federal Önleme ve Sağlık Teşviki Derneği e. V.
(BVPG)

www.bvpraevention.de

Almanya Bağımsız Hasta Danışmanlık Kurumu
(UPD/BDK)

www.patienten­beratung.de/de

Alman Kızıl Haç (DRK/AKH)

www.drk.de

Diakonia Almanya

www.diakonie.de

Caritas Almanya

www.caritas.de

Serbest Sosyal Hizmetler Federal Çalışma Topluluğu
(BAGFW)

www.bagfw.de

Alman AIDS yardımı

www.aidshilfe.de

Alman Bağımlılık Merkez Ofisi e.V. (DHS)

www.dhs.de

Alman CYBE Topluluğu e.V. Cinsel Sağlık Destekleme Derneği

www.dstig.de

Alman Beslenme Kurumu e. V.

www.dge.de

Sağlıklı Şehirler Ağı

www.gesunde-staedte-netzwerk.de

¹AB-/EWR ülkeleri: AB üye ülkeleri ve Lichtenstein, Norveç, İzlanda + İsviçre
²Almanya ile sosyal güvenlik anlaşması imzalamış ülkeler: Bosna Hersek, Fransa’nın deniz aşırı departmanları (Fransız Guyanası, Guadeloupe, Martinik, Mayotte,  Reunion), İsrail³, Hırvatistan, Fas, Makedonya, Karadağ, Sırbistan, Türkiye ve Tunus    ³Anlaşma, sadece sağlık sigortasında analık yardımı için geçerlidir.

MerkenMerken